Tai biến mạch máu não - Biến chứng nguy hiểm từ bệnh tiểu đường
Trong các biến chứng của bệnh đái tháo đường thì tai biến mạch máu não là một biến chứng nguy hiểm, đe doạ đến tính mạng của người bệnh.
Tin liên quan
Giúp
người bệnh kiểm soát bệnh và đề phòng những tai biến có thể xảy ra,
chúng tôi xin mời bạn đọc tham khảo bài viết về vấn đề này của GS.TS.
Trần Đức Thọ, Chủ tịch Hội Nội tiết - đái tháo đường Việt Nam.
Vì sao bệnh nhân đái tháo đường có nguy cơ tai biến mạch máu não
Tai biến mạch máu não (TBMMN) là sự rối loạn tuần hoàn não dưới
dạng cấp tính, bệnh xuất hiện đột ngột trong vài giây hoặc có thể xuất
hiện nhanh trong vài giờ với các triệu chứng như: đau đầu dữ dội, nôn,
buồn nôn, liệt chi, mất ngôn ngữ, mất phản xạ, xuất huyết não... Người
bệnh có thể bị tử vong nhanh chóng nếu không được cấp cứu kịp thời, nếu
qua khỏi thì cũng giảm tuổi thọ nghiêm trọng và suy giảm nhiều chức năng
của cơ thể, thậm chí tàn phế. Đối với bệnh nhân ĐTĐ, nhiều trường hợp
tử vong do nhồi máu não, đặc biệt là nhồi máu ổ khuyết.
Tăng huyết áp (THA) là biểu hiện thường gặp ở bệnh nhân ĐTĐ. THA
kinh diễn là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến TBMMN. Tỷ lệ THA ở bệnh nhân
ĐTĐ cao gấp 1,5 - 3 lần so với nhóm không bị ĐTĐ. Đối với ĐTĐ týp 1, THA
xảy ra sau nhiều năm. Đối với bệnh nhân ĐTĐ týp 2, THA là vấn đề thường
gặp, sẽ nghiêm trọng hơn về huyết áp nếu người bệnh có biến chứng ở
thận.
Cảnh giác với bệnh tai biến mạch máu não
ĐTĐ làm cho quá trình xơ vữa động mạch diễn ra nhanh hơn ở người
bình thường, do vậy hiện tượng những cục huyết khối hình thành trong
lòng động mạch hay các mảng xơ vữa làm bít tắc lòng động mạch là nguyên
nhân làm cho máu, ôxy không đến nuôi dưỡng được vùng mạch máu đó cung
cấp. Đây không chỉ là lý do dẫn đến tắc mạch máu não, phình vỡ mạch máu
não mà còn gây ra đau thắt ngực và nhồi máu cơ tim...
Hầu hết các bệnh nhân ĐTĐ thường bị nhiễm mỡ máu, có lượng
cholesterol trong máu vượt quá khả năng cho phép, nhất là cholesterol có
hại làm cho quá trình xơ vữa động mạch càng trở nên trầm trọng hơn,
nguy cơ TBMMN càng cao. Điều quan trọng là các yếu tố này thường xuất
hiện đồng thời ở bệnh nhân ĐTĐ, do vậy nguy cơ tai biến là rất có thể
nếu không được kiểm soát và điều trị bệnh đúng đắn.
Tắc mạch gây nhồi máu não
Làm thế nào để xác định bệnh và kiểm soát biến chứng TBMMN
Dựa trên các yếu tố nguy cơ như thừa cân, béo phì, có cuộc sống
tĩnh tại, ít vận động, hút thuốc lá, gia đình có người bị ĐTĐ, phụ nữ
sinh con lớn hơn 4kg... cần phải có kiểm tra đường huyết để xác định sớm
bệnh. Khi đã có những biểu hiện bệnh như sút cân nhanh chóng, khát nước
nhiều, ăn nhiều, tiểu nhiều, mệt mỏi, rụng tóc, rối loạn kinh nguyệt,
chóng mặt, mất ngủ... cần phải đi khám bệnh ngay. Tại các cơ sở y tế,
bác sĩ sẽ tiến hành đo nồng độ glucose huyết tương ngẫu nhiên hoặc nồng
độ glucose huyết tương lúc đói. Kết quả này được khẳng định lại bằng xét
nghiệm lần thứ 2.
Xác định TBMMN dựa trên những biểu hiện lâm sàng của bệnh và trên
hình ảnh chụp CT não có tổn thương hoặc nhồi máu ổ khuyết. Cũng cần phần
biệt bệnh nhân TBMMN não do các nguyên nhân khác như u não, bệnh van
tim, bệnh máu, do dùng thuốc chống đông, phẫu thuật tạo hình, dị dạng
mạch máu não...
Kiểm soát ĐTĐ và phòng ngừa TBMMN
Tất cả các bệnh nhân ĐTĐ đều phải được theo dõi chặt chẽ đường
huyết, chỉ số đông máu, chỉ số cholesterol, triglycerid, huyết áp. Cụ
thể: glucose lúc đói nhỏ hơn hoặc bằng 7mmol/lit (<126mg/dl); glucose
huyết sau ăn nhỏ hơn hoặc bằng 10,0mmol/l; HbA1C <6,2%; Cholesterol
toàn phần nhỏ hơn hoặc bằng 4,5mmol/l; triglycerid <1,5mmol/l; LDL- C
< 2,5mmol/l.
Để không những chỉ số này không bị tăng vọt hay giảm quá mức, người
bệnh cần tuân thủ nguyên tắc điều trị của bác sĩ. Nhất thiết các bệnh
nhân này cần ăn nhạt, hạn chế ăn đồ ngọt, ăn ít mỡ, không dùng phủ tạng
động vật, không hút thuốc lá, hạn chế tối đa sử dụng các chất kích thích
khác như rượu bia, cà phê... Nên có chế độ dinh dưỡng giàu vitamin và
chất xơ, đặc biệt là ăn nhiều rau xanh, trái cây tươi. Bên cạnh đó cần
thường xuyên tập luyện thể thao như đi bộ, kiểm soát cân nặng.
Kiểm soát THA chống phù não có thể bằng glycerol (không được sử
dụng manital, uống aspegic 50mg mỗi ngày). Tuy nhiên sử dụng các thuốc
này phải do thầy thuốc chuyên khoa chỉ định. Các trường hợp có biểu hiện
TBMMN cần phải đi cấp cứu kịp thời, hạn chế tử vong và tàn phế cho
người bệnh.
Theo Sức khỏe Đời sống
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét